Webmaster.kapook.com โดย ปรเมศวร์ มินศิริ

น้องชายผมนี่เค้าช่างสังเกตดีจริงๆ หนังอนิเมชั่นเรื่อง Wall•E ที่กำลังจะเข้าฉายบ้านเรา พออ่านเป็นคำผวนแล้ว จาก วอล-อี กลายเป็น วี-ออล! We-all แค่เอาตัวอักษรมาสลับก็ได้แล้วเหมือนกัน น่ารักดีแฮะ วันนี้เลยอยากเขียนเรื่องรวมๆ เกี่ยวกับหุ่นยนต์ทั้งหลายที่ผมชอบครับ

แต่ก่อนอื่นขอแทรกโฆษณาก่อนเลยครับ – โครงการจัดประกวดหุ่นยนต์ สพฐ. พิทักษ์สิ่งแวดล้อมโลก 2551 และการแข่งขันโอลิมปิกหุ่นยนต์ 2551 สนามคัดเลือกตัวแทนประเทศไทย WRO 2008 (World Robot Olympiad 2008) ระหว่างวันที่ 22 สิงหาคม และวันที่ 5 – 7 กันยายน 2551 ณ โรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย นนทบุรี ด้วยครับ ใครที่สนใจช่วยคลิกไปดูรายละเอียดได้เลย

ผมรู้สึกดีใจกับน้องๆ รุ่นใหม่มากที่ได้มีโอกาสมากกว่าคนรุ่นผม รวมทั้งมีภาครัฐและเอกชนที่ใจดีจัดกิจกรรมดีๆ แบบนี้ให้ครับ ต้องขอปรบมือดังๆ ให้กับคณะผู้จัดงานนี้ด้วยนะครับ

ผมว่าเด็กผู้ชายหลายคนชอบหุ่นยนต์นะ มันเป็นของเล่นที่กระตุ้นจินตนาการได้ดีมาก และจินตนาการนี่เองที่ ไอน์สไตน์ บอกว่า สำคัญกว่าความรู้ (Imagination is more important than Knowledge – Albert Einstein)

สมัยเด็กๆ ผมก็ชอบดูการ์ตูนหุ่นยนต์ แนวสู้กันเอามันส์อย่างเดียว สมัยนั้นไม่มีการจัดแข่งขันดีๆ แบบนี้หรอกครับ แต่ก็โชคดีมากที่สมัยก่อน มีพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์ที่เดิมตั้งอยู่ตรงสุขุมวิท มีท้องฟ้าจำลองด้วยนะ ซึ่งทำให้เด็กๆ ที่ได้เข้าไปดูเกิดความชอบดาราศาสตร์ได้ง่ายๆ แต่ที่สำคัญคือ ในพิพิธภัณฑ์วิทยาศาสตร์นั้นมีหุ่นยนต์สูงเท่าคนอยู่ตัวนึง หุ่นยนต์ตัวนี้ทำอะไรไม่ค่อยได้หรอกครับ แต่ผมก็ชอบไปยืนกดเล่น สั่งให้มันหัน ยกมือ ทักทาย ได้จับมือกับมันแล้วก็ทำให้รู้สึก “อิน” มากขึ้น และรักในวิทยาศาสตร์มากขึ้น จนถึงขั้นอยากเป็น “นักประดิษฐ์” ในเวลาต่อมา เล่าแค่นี้ดีกว่านะครับ เดี๋ยวจะยาว

หนังสือการ์ตูนหุ่นยนต์ที่ผมชอบที่สุดตอนเด็กๆ คือเรื่อง “นักสู้คอมพิวเตอร์” เป็นเด็กที่ใช้คอมพิวเตอร์โปรแกรมเจ้าหุ่นยนต์นักสู้ขนาดเล็ก (ชื่อ ชูโอมารู) เพื่อแข่งขันกับหุ่นตัวอื่นในสังเวียน เป็นการ์ตูนแนวสร้างสรรค์นะครับ

กับอีกเรื่องนึงไม่รู้ว่าจะฮิตหรือเปล่า เป็นการ์ตูนทีวีต่อเนื่องหลายตอนทีเดียว เรื่อง Galaxy Express 999 (รถด่วนอวกาศ) นอกจากความสนุกแล้ว ยังเป็นการ์ตูนที่แฝงสาระดีๆ เช่น ความเมตตา การเสียสละ และปรัชญาในการดำเนินชีวิตเอาไว้อย่างน่าทึ่ง จนเราต้องมาคิดว่า ด้วยความแค้น ด้วยความโลภ หลายคนอาจจะโหยหาชีวิตอมตะ แม้จะต้องแลกมาด้วยการสละร่างกายและวิญญาณ เข้าไปอยู่ในร่างไซบอร์ก (Cyborg – มนุษย์ที่มีบางส่วนเป็นหุ่นยนต์) ก็ยอมได้ แต่จะดีจริงๆ น่ะหรือ ??? บางครั้งการใช้ชีวิตให้ดีและคุ้มค่าที่สุด จนเมื่อถึงวาระสุดท้ายแล้วก็ตายจากโลกนี้ไปอาจเป็นเรื่องที่ดีกว่าก็เป็นได้

ภาพประกอบจาก dailyinfo.co.uk

แนวคิดนี้ทำให้ผมชอบหุ่นยนต์อีกตัวนึงจากหนังเรื่อง ไบเซนเทนเนียล แมน – Bicentennial man ที่นำแสดงโดย โรบิน วิลเลียม ซึ่งกลับกลายเป็นว่า หุ่นยนต์ซึ่งมีความเป็นอมตะ กลับรู้ซึ้งถึงคุณค่าของความเป็นมนุษย์ โดยเฉพาะเมื่อได้รักใครสักคน ความตายก็ไม่ใช่เรื่องที่น่ากลัว และใครที่ได้ดูหนังเรื่องนี้แล้วคงจะซึ้งกับฉากจบ (ไม่อยากเล่าเลย) เอาเป็นว่า เป็นเรื่องที่หุ่นยนต์ที่ยอมเสียสละได้ทุกอย่าง เพื่อแลกกับการได้รักใครสักคนอย่างแท้จริง และการได้รับ “การยอมรับในความเป็นคนอย่างสมบูรณ์แบบ”

แค่นี้ก็เพียงพอแล้วครับ เราจะอยากได้ชีวิตอมตะไปทำไม ???

แต่เรื่องเล่าเกี่ยวกับหุ่นยนต์ไม่ใช่จะมีแต่ในด้านดีอย่างเดียว เรื่องแต่งหลายๆ เรื่องก็เริ่มกระตุกต่อมคิดของเราว่า หากเราสร้างหุ่นยนต์มาให้มันฉลาดมากๆ วันนึงมันอาจจะคิดได้ว่า คนอย่างเราๆ คือสิ่งที่ไม่น่าจะครองโลกแต่น่าจะเป็นพวกมันมากกว่า แล้วจะทำยังไงกันดี?

ในอดีตมีหนังที่คลาสสิคมากเรื่องนึง ชื่อ “2001 : A Space Odyssey” เป็นหนังเก่าตั้งแต่ปี 1968 ผมก็เพิ่งได้มาดูจาก DVD ไม่นานนี้เอง หนังน่าเบื่อมากครับ แต่ให้แนวคิดเชิงปรัชญาสุดๆ เพราะเจ้าคอมพิวเตอร์ที่ควบคุมยานอวกาศในหนัง ชื่อรุ่น HAL 9000 ซึ่งฉลาด รอบรู้ สุภาพ และไม่เคยทำอะไรผิดพลาดเลย แต่จนแล้วจนรอดมันก็ติด “สัญชาตญาณในการเอาตัวรอด” ซึ่งในหนังแสดงให้เห็นตั้งแต่ต้นเรื่องว่า สัญชาติญาณนี้มีมาตั้งแต่ยุคลิงในอดีต จนเจ้าคอมพิวเตอร์นี้ก็รู้สึก “กลัว” และตัดสินใจทำสิ่งต่างๆ เพื่อปกป้องชีวิตเทียมๆ ของมันเอง แม้กระทั่งการตัดสินใจทำร้ายมนุษย์ด้วยก็ตาม (ถึงจะเทียมแต่ก็รักชีวิตเหมือนคนเลยเนอะ)

ภาพประกอบจาก dailygalaxy.com

หนังเปิดฉากมาด้วยลิง กับฉากที่แสดงถึงสัญชาตญาณในการเอาตัวรอด ซึ่งมีอยู่ในสัตว์ ในมนุษย์ และแม้กระทั่งในหุ่นยนต์!

เรื่องที่ฮิตมากอีกเรื่องคือ คนเหล็ก – The Terminator เป็นหนังไตรภาค ที่ระบบคอมพิวเตอร์ทางการทหารที่ชื่อ “SkyNet” ตัดสินใจยิงอาวุธทำลายโลกเสียเลย แล้วสร้างอาณาจักรหุ่นยนต์ขึ้นมาแทน จนถึงกับมีกลุ่มต่อต้านเป็นมนุษย์ที่รอดชีวิต ต้องหาทางแก้ไขสถานการณ์ด้วยการส่งคนย้อนเวลามาในอดีตซะ

ส่วนเรื่อง i, Robot ก็เป็นเรื่องเกี่ยวกับหุ่นยนต์ใช้งานตามบ้านในโลกอนาคต ที่เพียบพร้อมไปทุกอย่าง แต่แล้ววันนึงก็ลุกขึ้นมาปฎิวัติ จนเมื่อดูจบเราอาจจะต้องย้อนถามตัวเราเองว่า คนเราจะขี้เกียจกันไปถึงไหน? สร้างคอมพิวเตอร์ เครื่องจักร มาทำงานแทนคนกันไปเยอะแล้ว ยังจะพยายามทำให้มันฉลาดมากขึ้นๆ อีก จนวันหนึ่งมันอาจจะมาย้อนเป็นภัยต่อตัวเราก็ได้นะครับ!

สุดท้ายนี้ ก็อยากให้เรามีความสุขกับชีวิตนะครับ คนเราเกิดมาย่อมทำสิ่งที่ผิดพลาด – We all make mistakes. เพราะเราเป็น “คน” อย่ากลัวที่จะทำผิด จนต้องไปสร้างหุ่นยนต์ขึ้นมาเลยครับ แน่นอนมันอาจจะไม่ทำอะไรผิดเลยเพราะมันทำตามโปรแกรมทุกอย่าง…

แต่ถ้าให้ผมเลือกได้ ผมขอเลือกเป็น “คน” ที่มีหัวจิตหัวใจให้กัน และยอมรับว่า คนเราต่างผิดพลาดกันได้ เมื่อทำสิ่งใดผิดพลาดได้ก็ต้องยอมรับและแก้ไขมันได้ ดีกว่าที่จะยอมเป็นหุ่นยนต์ ที่ทำถูกต้องตามโปรแกรมทุกอย่าง แล้ววันหนึ่งมันก็คิดได้ว่า มันควรจะทำลาย “คน” ที่มีความสามารถต่ำต้อยและเป็นภาระให้ออกไปซะจากสังคมนี้

We’re all Humans เราก็ไม่สมบูรณ์แบบหรอกครับ แต่เราก็ภูมิใจในความเป็นคน จริงไหมครับ?

ด้วยจิตคารวะ
“นายคนนี้ไม่ใช่ผู้วิเศษ”